Ścieżka programu: od pomysłu do wióra

Frezarka wykonuje dokładnie to, co jest w pliku. Cała odpowiedzialność siedzi wcześniej — w modelu, w doborze narzędzia i w parametrach. Poniżej ścieżka, którą przechodzi u nas każdy element.

Pomysł, projekt, CAD

Zaczyna się od zdania: „potrzebujemy uchwytu, który utrzyma kamerę nad stołem i nie będzie drgał”. Potem szkic na kartce, dopiero potem CAD. Model rysujemy parametrycznie — grubość materiału jako zmienna, bo sklejka 18 mm potrafi mieć realnie 17,4 mm i cała reszta wymiarów musi się do tego dostosować.

Wizualizacja nie jest ozdobą. Renderowanie złożenia wyłapuje kolizje, których w płaskim rysunku nie widać — u nas najczęściej łeb wkrętu wchodzący w ścieżkę frezu.

Materiał, narzędzie, posuw

Te trzy decyzje są ze sobą powiązane i trzeba je podejmować razem.

• Materiał — sklejka brzozowa 18 mm, mocowana na stole próżniowym. Kluczowa jest płaskość: wygięta płyta oznacza różną głębokość skrawania na całej długości.
• Narzędzie — frez dwuostrzowy 6 mm do rowków, kompresyjny tam, gdzie widać obie strony. Kompresyjny dociska włókna z góry i z dołu, więc krawędź nie strzępi się po żadnej stronie.
• Posuw — 2400 mm/min przy 18 000 obrotów. Wolniej znaczy gorzej: frez zaczyna trzeć zamiast ciąć, materiał się przypala, a narzędzie tępi w kilka minut.

Program

Ścieżki generujemy z modelu, ale plik zawsze przeglądamy ręcznie. Trzy rzeczy sprawdzamy za każdym razem: czy jest bezpieczna wysokość dojazdu, czy zostały mostki trzymające wycięte elementy i czy ostatnie przejście jest wykańczające.

G21 G90 G94
T3 M06  ; 6mm END MILL
S18000 M03
G00 X0 Y0 Z5.0
G01 Z-6.0 F600
G01 X180.0 F2400

Mostki o szerokości 4 mm i wysokości 0,8 mm wystarczają, żeby element nie wyskoczył pod frezem, a jednocześnie da się je odciąć nożem.

Testy i obróbka

Przed właściwym cięciem uruchamiamy program bez materiału, z podniesionym Z. To trzy minuty, które kilka razy uratowały nam frez i stół. Potem wersja na odpadzie tego samego materiału — dopiero ona pokazuje realne przypalenia i wyrwania.

Właściwa obróbka jest już najnudniejszym etapem i tak ma być. Odciąg włącza się razem z wrzecionem, a operator ma jedno zadanie: patrzeć i słuchać. Zmiana dźwięku maszyny wyprzedza widoczny problem o kilka sekund.

Frezarka w trakcie pracy — kadr od strony wrzeciona, widoczny odciąg i mocowanie materiału

Co poszło nie tak

Pierwszy większy projekt wycinaliśmy bez mostków, licząc na próżnię. Przy trzecim elemencie odessana ścinka zablokowała kanał, element się przesunął i frez wyszedł poza obrys. Strata: pół płyty i jeden frez. Od tamtej pory mostki są standardem nawet przy mocowaniu próżniowym.